PHÒNG, CHỐNG ĐÓI RÉT TRÊN ĐÀN VẬT NUÔI

1. Chuồng trại và giữ ấm

• Che chắn kín gió: Gia cố chuồng trại, che chắn xung quanh bằng bạt, phạt, rơm rạ... để tránh gió lùa trực tiếp và mưa tạt, nhưng vẫn đảm bảo sự thông thoáng hợp lý.

• Lót nền chuồng: Giữ nền chuồng luôn khô ráo; sử dụng các chất độn chuồng như rơm khô, trấu, mùn cưa để giữ nhiệt cho vật nuôi.

• Sưởi ấm: Trong những ngày rét đậm, rét hại, cần chủ động sưởi ấm cho gia súc non, bê nghé, gia cầm (đảm bảo nhiệt độ trong ô úm gà đạt 33–34°C) bằng đèn điện, bóng hồng ngoại hoặc đốt củi, trấu ở khu vực ngoài chuồng (tránh để khói ngạt bên trong).

• Mặc áo chống rét: Đối với trâu, bò già yếu hoặc bê nghé, có thể sử dụng bao tải đay, vải cũ may thành áo giữ ấm.

2. Chăm sóc và nuôi dưỡng

• Chế độ thức ăn:

          • Tăng lượng thức ăn tinh, thức ăn giàu năng lượng (cám, ngô...) để giúp vật nuôi tự sinh nhiệt chống rét.

          • Bổ sung thêm cháo gạo hoặc cháo cám ấm khi rét kéo dài.

• Nước uống: Cho vật nuôi uống nước ấm (có thể pha thêm một nhúm muối nhỏ theo khuyến cáo), tuyệt đối không cho uống nước lạnh hoặc nước đá đóng băng.

• Dự trữ thức ăn: Chủ động rơm khô, cỏ khô, cỏ voi, thân cây ngô, hoặc ủ chua phụ phẩm nông nghiệp để sẵn sàng khi khan hiếm thức ăn xanh hoặc có sương muối, băng tuyết.

• Bổ sung dinh dưỡng: Trộn thêm các loại vitamin (ADE, B-complex) và chất điện giải vào thức ăn hoặc nước uống để nâng cao sức đề kháng.

3. Quản lý chăn thả

• Nguyên tắc nhiệt độ: Khi nhiệt độ ngoài trời xuống dưới 12°C (hoặc có sương muối, băng tuyết), tuyệt đối không chăn thả và không bắt trâu, bò làm việc.

• Chăn thả linh hoạt: Vào những ngày trời có nắng ấm (nhiệt độ trên 13–15°C), chỉ thả gia súc ra ngoài khi sương đã tan hoàn toàn; áp dụng nguyên tắc "cho đi muộn, về sớm".

4. Phòng bệnh và theo dõi sức khỏe

• Tiêm phòng: Tiêm đầy đủ các loại vắc-xin phòng bệnh định kỳ (lở mồm long móng, tụ huyết trùng, tai xanh, cúm gia cầm...) từ trước mùa đông.

• Phòng bệnh đường hô hấp, tiêu hóa: Có thể sử dụng một số kháng sinh hoặc thuốc thú y được phép để trộn vào thức ăn/nước uống phòng bệnh khi thời tiết thay đổi đột ngột.

• Theo dõi và cách ly: Hàng ngày kiểm tra đàn vật nuôi; nếu phát hiện con bị ốm, xù lông, cước chân hoặc nghi mắc bệnh truyền nhiễm, cần nhanh chóng tách riêng để cách ly, điều trị và báo ngay cho cán bộ thú y địa phương.

Bùi Diễm